59ο ΦΚΘ: Είναι το «Ακίνητο Ποτάμι» η καλύτερη ελληνική ταινία της χρονιάς;

2018-11-06 16:12:00
Από τον Νεκτάριο Σάκκα

Η πρεμιέρα της νέας δημιουργίας του Άγγελου Φραντζή στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης μοιάζει να την τοποθετεί σε θέση οδηγού για τον άτυπο τίτλο της καλύτερης ελληνικής ταινίας για φέτος, αφού προηγουμένως έχει απαντήσει καταφατικά στο ερώτημα για το αν πρόκειται για την πιο ώριμη στιγμή στην μέχρι τώρα φιλμογραφία του Έλληνα δημιουργού.

Όλα ξεκινούν με μία νεαρή γυναίκα να εκμυστηρεύεται στον σύντροφό της την υγρή φαντασίωση που είχε με κάποιον άγνωστο άντρα, κατά τρόπο ανάλογο με εκείνον όπου η Νικόλ Κίντμαν είχε αφήσει κάγκελο τον Τομ Κρουζ στο «Μάτια Ερμητικά Κλειστά». Μόνο που εδώ, στη νέα ταινία του Άγγελου Φραντζή («Το Όνειρο του Σκύλου», «Σύμπτωμα»), το σκηνικό δεν είναι η Νέα Υόρκη, και η φαντασίωση δεν οδηγεί σε μια παράτολμη περιπλάνηση του πρωταγωνιστή στις αθέατες γωνιές της πόλης, εκεί όπου η λαγνεία συναντά τον ελιτίστικο αποκρυφισμό. Στο «Ακίνητο Ποτάμι», η προαναφερθείσα εκμυστήρευση δίνει έναυσμα για μια σφοδρή σύγκρουση μεταξύ λογικής και πίστης, μεταξύ του ορθολογικού και του πνευματικού κόσμου. Με το κομβικό ερώτημα εδώ, τελικά, να συνοψίζεται στο αν υπάρχει χώρος στον κόσμο μας - και στο μυαλό μας - για θαύματα. 

Για να γίνουμε (επιτέλους) πιο συγκεκριμένοι και να αφήσουμε το μυστήριο για την ταινία που το έχει μπόλικο, η υπόθεση περιστρέφεται γύρω από τον Πέτρο (Ανδρέας Κωνσταντίνου) και την Άννα (Κάτια Γκουλιώνη), ένα ζευγάρι που άφησε πρόσφατα την Ελλάδα για μια βιομηχανική πόλη της Σιβηρίας λόγω επαγγελματικών υποχρεώσεων του Πέτρου. Κάποια στιγμή, εκείνη θα ανακαλύψει ότι είναι έγκυος, παρά το γεγονός ότι οι δυο τους έχουν καιρό να κάνουν σεξ. Η λογική του Πέτρου λέει ότι η Άννα τον απάτησε, εκείνη όμως το αρνείται κατηγορηματικά, αρχίζοντας να πιστεύει ότι το παιδί που έχει στην κοιλιά της είναι προϊόν θαύματος. Ωστόσο, το μόνο που δείχνει να καταφέρνει η στροφή της προς τη θρησκεία είναι η παγίωση του μεταξύ τους χάσματος.

Η μυσταγωγική απλότητα με την οποία ο Φραντζής προσεγγίζει εδώ ζητήματα λογικής, πίστης, απιστίας και ανθρώπινου δεσμού γενικότερα, αποτελεί από μόνη της μια κατάκτηση που σπανίως συναντάμε στο ελληνικό σινεμά.

Μία γρήγορη αναδρομή στην ιδιαίτερη φιλμογραφία του Άγγελου Φραντζή αρκεί για να θυμηθούμε ότι οι μεταφυσικές ανησυχίες και η υπαρξιακή αντιπαραβολή του ατόμου με επιβλητικές κάθε φορά εκδοχές του φυσικού τοπίου, αποτελούν προβληματικές στις οποίες επιστρέφει όλο και πιο επίμονα τα τελευταία χρόνια, με χαρακτηριστικότερα παραδείγματα τα «Μέσα στο Δάσος» και «Σύμπτωμα». Εδώ ωστόσο, στην πέμπτη μεγάλου μήκους ταινία του, μια διεθνή συμπαραγωγή στην οποία κεντρικό ρόλο παίζει η «δική μας» και εξαιρετικά δραστήρια Heretic Outreach, ο Έλληνας δημιουργός μορφοποιεί το σενάριο του Σπύρου Κρίμπαλη σε ένα σύμπαν υποβλητικό και αυθεντικά κινηματογραφικό, ελέγχοντας σχεδόν απόλυτα τις διαστάσεις και τις απαιτητικές ισορροπίες του.

Στην πιο ώριμη δημιουργία του μέχρι σήμερα, ο Φραντζής βρίσκει τον τρόπο να καλιμπράρει τις ιντριγκαρόδικες ιδέες που συχνά έχει με τη δεδομένη εκφραστική του δεξιοτεχνία, στο σώμα ενός φιλμ ικανού να σε κερδίσει σε όλους σχεδόν τους τομείς του. Το παγερό, κατάλευκο τοπίο στο οποίο εγκαταλείπεται το πρωταγωνιστικό ζεύγος αποτελεί ιδανικό πλαίσιο ανάδειξης της ιστορίας καθώς και των αμιγώς υπαρξιακών θεματικών που πηγάζουν από αυτή. Η φωτογραφία του Σιμόν Μποφίλ βρίσκεται σε εκφραστική αρμονία με τη μουσική του Coti K. Η Κάτια Γκουλιώνη, στην πιο μεστή της παρουσία στη μεγάλη οθόνη μέχρι τώρα, κουμπώνει άψογα με τον Ανδρέα Κωνσταντίνου, δίνοντάς μας ένα από το πλέον αξιομνημόνευτα κινηματογραφικά δίδυμα της τελευταίας δεκαετίας στο ελληνικό σινεμά. Το βασικότερο όμως είναι ότι όλα τα επιμέρους στοιχεία που συνθέτουν το «Ακίνητο Ποτάμι» είναι οργανικά δεμένα, σε ένα αποτέλεσμα συνεκτικό που δεν κλωτσάει στο μάτι και δεν απειλεί να σε πετάξει εκτός της πλοκής κάθε λίγο και λιγάκι. Κάτι που ας μην ξεχνάμε ότι αποτελεί χαρακτηριστική παθογένεια της εγχώριας κινηματογραφίας, ακόμα και στις πιο ενδιαφέρουσες εκδοχές της.

Ενδεικτικό είναι άλλωστε ότι από το μεταφυσικό κομμάτι στο οποίο βυθίζεται ολοένα και περισσότερο ο χαρακτήρας της Άννας, απουσιάζουν στοιχεία εκφραστικής υπερβολής. Με άλλα λόγια, η μυσταγωγική απλότητα με την οποία ο Φραντζής προσεγγίζει εδώ ζητήματα λογικής, πίστης, απιστίας και ανθρώπινου δεσμού γενικότερα (κάτι που περιλαμβάνει και τα δυναμικά της τοπικής θρησκευτικής κοινότητας η οποία αγκαλιάζει την Άννα) αποτελεί από μόνη της μια κατάκτηση που σπανίως συναντάμε στο ελληνικό σινεμά. Και ακόμα κι αν δεχτούμε ότι π.χ. η διάρκεια της ταινίας ήθελε ένα ελαφρύ τριμάρισμα ή ότι στο φινάλε συνωστίζονται τουλάχιστον δύο πολύ καλές ευκαιρίες για κατακλείδα της ιστορίας πριν πέσουν τελικά οι τίτλοι τέλους, τίποτα δεν αφαιρεί από το «Ακίνητο Ποτάμι» το παράσημο να συγκαταλέγεται στις πιο πλήρεις, αμιγώς κινηματογραφικές και εν τέλει αξιομνημόνευτες ελληνικές ταινίες της τελευταίας 20ετίας.

Διαβάστε ακόμη:
59o ΦΚΘ: Το «ROMA» του Αλφόνσο Κουαρόν είναι μία κινηματογραφική ωδή στη μνήμη και την Ιστορία
59ο ΦΚΘ: Το «The Waiter» υπηρετεί μια σχολαστική προσπάθεια για μια νέα πορεία του ελληνικού σινεμά
59ο ΦΚΘ: Ο Ματέο Γκαρόνε επιστρέφει στον κόσμο του εγκλήματος με έναν ταπεινό θρίαμβο
59ο ΦΚΘ: O Λάζλο Νέμες, ο Κάφκα και η αυτοκαταστροφική φύση του πολιτισμού που μας διαμόρφωσε
59ο ΦΚΘ: Ο Χάιμε Ροζάλες μιλά για την αρχαία τραγωδία και τον σύγχρονο κόσμο στο cinemagazine
59ο ΦΚΘ: Το «Sunset» του Νέμες είναι μια ενδιαφέρουσα, αλλά προβληματική επανάληψη του «Γιου του Σαούλ»
59ο ΦΚΘ: Έναρξη με τους υπέροχους «Κλέφτες Καταστημάτων» του Κόρε-Έντα
59o ΦΚΘ: Κινηματογραφικά «Μαθήματα Ζωής» με ελεύθερη είσοδο
59ο ΦΚΘ: Ενημερωθείτε για το πλήρες πρόγραμμα
59ο ΦΚΘ: Ανακοίνωση των ελληνικών ταινιών του φετινού προγράμματος
59ο ΦΚΘ: Η «Ρωμαϊκή Ευσπλαχνία» ως πυξίδα επιλογής στο Διεθνές Διαγωνιστικό του Φεστιβάλ
59o ΦΚΘ: Αυτές είναι οι ταινίες του προγράμματος «Ματιές στα Βαλκάνια»
59o ΦΚΘ: Μεγάλο αφιέρωμα στο ελληνικό queer σινεμά
59ο ΦΚΘ: Το 14ωρο «The Flower» σας προ(σ)καλεί να το παρακολουθήσετε ολόκληρο

59ο ΦΚΘ: Ο Φοίβος Δεληβοριάς πρέσβης της Αγοράς του Φεστιβάλ
59ο ΦΚΘ: Άρωμα Καννών με τις φετινές Ταινίες Έναρξης & Λήξης

  • Καμία πατρίδα για τα φετινά Οσκαρ!

    Εκπλήξεις, φαβορί και πολλή πολλή Ευρώπη είχε η 80 τελετή απονομής των βραβείων Οσκαρ που πραγματοποιήθηκε το βράδυ της Κυριακής και μεταδόθηκε λεπτό προς λεπτό από το cinemag. [...]

  • Καμιά Πατρίδα Για Τους Μελλοθάνατους

    No Country for Old Men

    «Γελάω καμιά φορά» μονολογεί πικραμένος ο παλαίμαχος σερίφης που σε όλη τη διάρκεια του φιλμ χρησιμεύει ως ψύχραιμο αντιστάθμισμα και ηθική πυξίδα στα όσα αποτρόπαια συμβαίνουν επί οθόνης. [...]

  • Ιθαν και Τζόελ Κοέν : Νικητές του Βραβείου Σκηνοθεσίας

    Οι αδελφοί Κοέν είναι οι μεγάλοι νικητές της φετινής διοργάνωσης, καθώς είναι οι τέταρτοι στην ιστορία μετά τον Φράνσις Φορντ Κόπολα (Νονός 2) και τον Τζέιμς Κάμερον (Τιτανικός) και τον Πίτερ [...]

  • Ντάνιελ Ντέι Λούις - Νικητής στον Α΄ Ανδρικό Ρόλο

    Χύθηκε αίμα στους Α' αντρικούς. Η βραβευμένη Έλεν Μίρεν ανοίγει το φάκελο και ο Ντάνιελ Ντέι Λουις βγαίνει ο μεγάλος νικητής από την αντροπαρέα. Σήκωσε το Οσκαρικό τρόπαιο έχοντας καρφιτσωμένο [...]

  • Μαριόν Κοτιγιάρ - Νικήτρια στον Α' Γυναικείο Ρόλο

    Και το Όσκαρ Α' γυναικείου ρόλου πήγε στην...Μάριον Κοτιγιάρ! Ενώ όλοι περίμεναν να βγει νικήτρια τη μεγάλη Τζούλι Κρίστι, ξαφνικά ανακοινώθηκε από το στόμα του Φόρεστ Γουιτάκερ το όνομα της [...]

  • Χαβιέ Μπαρδέμ- Νικητής στο Β΄Ανδρικό Ρόλο

    Ο Χαβιέ Μπαρδέμ με απίστευτα ποσοστά στις σχηματικές προβλέψεις (μόλις 1.07) πήρε το Όσκαρ Β' Αντρικού Ρόλου. Είναι και επίσημα ο πρώτος Ισπανός που παίρνει το χρυσό αγαλματίδιο. Η ερμηνεία [...]

ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ
ΣΤΗΝ ΚΟΡΥΦΗ